Beelden van banken
Jaar: 2000
Categorie: toegepaste kunst
Locatie: diverse locaties
Plaats: Amersfoort, Utrecht
Ruimte: openbare ruimte
In opdracht van: Gemeente Amersfoort
Begeleider: De Zonnehof centrum voor moderne kunst, Amersfoort
Link naar: www.dezonnehof.nl
Wanneer is een beeld een bank, of een bank een beeld? Vanuit de gedachte dat een stadsbank ook als kunstobject iets toe kan voegen aan de openbare ruimte maakten tien beeldend kunstenaars en vormgevers in opdracht van De Zonnehof, centrum voor moderne kunst Amersfoort, voorstellen voor hedendaagse stadsbanken. De kunstenaars zochten de grenzen op in vorm en materiaal en namen speciale plekken in de stad, zoals de binnenstad met grachten en singels, een plein of een van de stadsparken, als uitgangspunt. Door middel van sponsoring door het plaatselijke bedrijfsleven kunnen banken worden geadopteerd en daadwerkelijk worden uitgevoerd en geplaatst. Eigenlijk begon het idee voor Beelden van Banken met de twee bronzen fauteuils die Gijs Bakker maakte als afscheidscadeau voor de in 2000 naar Utrecht vertrekkende burgemeester Annie Brouwer. De twee ogenschijnlijk waarheidsgetrouwe stoelen dragen alles in zich dat de scheidslijn tussen beeld en bank interessant maakt. Het model is klassiek, en ook het materiaal, namelijk brons. Het procédé van vervaardigen is echter onorthodox: Bakker maakte een model van massief polystyreen dat hij inpakte in pvc-folie en bespoot met een patroon van PUR-schuim. Deze modellen van PUR-schuim werden uiteindelijk afgegoten in brons.
Henk Visch (1950) maakte een bronzen beeld van een gehurkte mannenfiguur die zijn armen spreidt; twee personen kunnen op zijn knieën plaatsnemen. De titel ‘Op schoot in Amersfoort’ verwijst naar de bedoeling van het beeld als stadsbank en roept tegelijkertijd herinneringen op aan de tijd dat wij ons op moeders schoot veilig en geborgen wisten. Als er niet op het beeld wordt gezeten functioneert het werk als een autonoom beeld.
Van Nicolas Dings (1953) werden twee banken gerealiseerd in Amersfoort. De eerste bestaat uit een lichtgebogen rechthoekige vorm van terrazzo waarop in twee groepjes zes bronzen kussens liggen. Op het eerste gezicht een uitnodigende bank, maar de harde kussens roepen ook twijfel op: zul je je tegen de kussens aanvleien of er juist maar wat verder vanaf gaan zitten? Of is de bank eigenlijk al bezet door de kussens? De titel van de bank, Argentum, refereert aan de maan die hoewel hard en koud toch aanzet tot reflectie. In de kussens staan de dagen van de week gegraveerd, alleen het kussen van de zondag ontbreekt: een subtiele verwijzing naar de enige dag van de week dat de Amersfoortse Courant, de sponsor van deze bank, niet verschijnt.
De bank Onomatopee ontwierp Dings speciaal voor Park Randenbroek waar ’s zomers veel blauwe reigers vertoeven. In de zitting van terrazzo zijn de woorden ‘schrèèèk’ en ‘kreik’ gegraveerd, de klanknabootsing (onomatopee) van de blauwe reiger in het Frans en in het Nederlands. De blauwe leuningen zijn gestileerd in de vorm van reigers en geven de bank een sierlijk uiterlijk die doet denken aan de art-decostijl. Een derde ontwerp van Nicolas Dings is de (nog) niet uitgevoerde bank Daphne/Apollo. (MW)
Nicolas Dings, Argentum
foto: Centrum Moderne Kunst De Zonnehof
Henk Visch
foto: Wout Hoogendijk
Gijs Bakker
foto: Bob Negrijn
Nicolas Dings, Onomatopee
foto: Centrum Moderne Kunst De Zonnehof
schets
foto: Henk Visch