Fiets & Stal (nog niet gerealiseerd)
Jaar: 2006
Categorie: kunst & architectuur
Locatie: Grote Markt
Plaats: Den Haag, Zuid-Holland
Ruimte: openbare ruimte
In opdracht van: Gemeente Den Haag
Begeleider: Stroom, Haags Centrum voor Beeldende Kunst
Link naar: www.stroom.nl
Sinds 1983 staat langs de toegangsweg naar het Rijksmuseum Kröller-Müller in Otterlo een werk van Dan Graham (1942), twee paviljoens naast elkaar, waarin glas is gebruikt dat zowel doorzichtig als weerspiegelend is. De graad van transparantie is wisselend, afhankelijk van de aard en de sterkte van het licht. Wie in de hokjes gaat staan kan de passanten observeren die zich onbespied wanen en die de paviljoens zien als twee spiegelende kubussen op het grasveld. Maar zeker weten doet hij het niet want misschien zien ze hem wel en staat hij zelf als voyeur te kijk.
Oorspronkelijk, voordat ze door het museum werden gekocht, stonden de paviljoens gewoon op straat in Kassel tijdens de Documenta tentoonstelling.
De voordelen van beide alternatieven, de permanente, museale presentatie en de tijdelijke tentoonstelling op straat, worden nu gecombineerd in de opdracht Fiets&Stal van Stroom.
Voor het onderkomen van de bewaker van Biesieklette, een fietsenstalling bij de uitgang van de tramtunnel op de Grote Markt, is gekozen voor een ontwerp van Dan Graham. De buitenmuur bestaat uit panelen met doorkijkspiegels. Ze vormen de begrenzing van de werkruimte rond een gesloten kern met een keuken, toilet en enkele kasten. Toevallige passanten en het winkelend publiek zien zichzelf en hun omgeving weerspiegeld in de glazen cocon. Het kan echter ook zo zijn dat ze de bewaker aan het werk zien, afhankelijk van de lichtcondities. Daarmee wordt het spel op de grens tussen ik en de ander, tussen kijken en bekeken worden, verplaatst van de kunstcontext naar een werksituatie die, ironisch genoeg, een bewakingsfunctie omvat. (BJ)